Na Stadionie Śląskim w Chorzowie 24 maja 2026 r. odbył się ostatni odcinek wyjazdowy drugiego sezonu cyklu debat „Polska. Co dalej?”, realizowanego przez Telewizję Polską oraz Szkołę Główną Handlową w Warszawie. Uczestnicy spotkania dyskutowali wokół pytania „Czy Unia Europejska więcej Polsce daje, czy odbiera?”, a w loży eksperckiej zasiedli rektor SGH dr hab. Piotr Wachowiak i dr hab. Tomasz Kubin z Instytutu Nauk Politycznych Uniwersytetu Śląskiego.
W debacie obok studentów SGH wzięli udział także studenci Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach oraz osoby z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych, Akademii Leona Koźmińskiego i Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. Rozmowa dotyczyła gospodarczych, społecznych i kulturowych konsekwencji członkostwa Polski w Unii Europejskiej.
Jednym z głównych wątków była mobilność młodych ludzi. Uczestnicy zastanawiali się, czy otwarte granice i program Erasmus+ pozwalają budować kapitał wiedzy, który później wraca do Polski, czy też sprzyjają odpływowi najbardziej wykształconych osób. Dyskusja objęła również sytuację młodych naukowców i doktorantów oraz warunki prowadzenia badań w Polsce.
„Przyznam, że pracując na uczelni już ponad 20 lat (…) nie pamiętam, żeby ktoś wrócił i był zawiedziony, rozczarowany, czy twierdził, że żałuje wyjazdu. Raczej opinie są entuzjastyczne i pozytywne (…) Nie sądzę, żeby Erasmus był takim silnikiem, który powoduje, że jak ktoś pojedzie za granicę i zobaczy inną rzeczywistość to od razu będzie chciał tam zostać” – zaznaczył Tomasz Kubin.
Rozmawiano także o pozycji Polski w UE. Studenci zwracali uwagę na potrzebę silniejszej obecności Polaków w instytucjach unijnych i skuteczniejszego zabiegania o krajowe interesy przy tworzeniu europejskich polityk.
„Unia daje nam dużo korzyści, (…) ale jest wiele decyzji, które niestety mogłyby być lepsze, gdyby było więcej polskich urzędników w Unii, gdyby nasza pozycja była po prostu silniejsza. Powinniśmy wzmacniać tam naszą pozycję i nie spoczywać na laurach (…)” – apelował jeden ze studentów.
W dyskusji pojawił się również gospodarczy bilans integracji – od dostępu do wspólnego rynku i konkurencji z USA oraz Chinami po fundusze europejskie i przemiany polskiego rolnictwa.
„Polscy rolnicy otrzymali 9% całego budżetu Unii przeznaczonego na rolnictwo. (…) Dziewięć razy wzrósł eksport towarów w sektorze rolno-spożywczym. Te dane pokazują, że naprawdę dzięki Unii Europejskiej rolnictwo w Polsce też mogło się bardzo dobrze rozwijać” – podkreślił Piotr Wachowiak.
Uczestnicy zastanawiali się również nad relacją między tożsamością narodową a europejską. W dyskusji przeważało przekonanie, że funkcjonowanie we wspólnej Europie nie musi oznaczać osłabienia polskiej odrębności, a europejska i narodowa tożsamość mogą się wzajemnie uzupełniać.
„Miałem tę przyjemność, aby rok spędzić w Wiedniu, w Austrii, mieszkając tam, rozwijając się i pracując. Gdyby nie (…) Unia Europejska nie byłoby to dla mnie tak łatwe, a jak widzimy, znajduję się teraz w Polsce i nie zostałem tam, a to właśnie z Polską wiążę moją przyszłą karierę i to tutaj chcę się rozwijać” – mówił jeden ze studentów.
Debata pokazała, że ocena członkostwa Polski w Unii Europejskiej wykracza poza prosty bilans finansowych korzyści i kosztów. W rozmowie perspektywa gospodarcza łączyła się z pytaniami o możliwości rozwoju młodych ludzi, pozycję Polski w instytucjach unijnych oraz znaczenie integracji dla współczesnej tożsamości.
Spotkanie w Chorzowie było ostatnią debatą drugiego sezonu programu „Polska. Co dalej?”.
Polska. Co dalej? Oglądaj na TVP VOD
Jakub Kozikowski, doktorant SGH
