17 grudnia 2025 r. w SGH odbyła się VIII edycja jednego z najważniejszych wydarzeń eksperckich poświęconych transformacji energetycznej w Polsce. Kluczowe tezy z wydarzenia dotarły łącznie do 1011 uczestników.
Pierwsza konferencja odbyła się w 2018 r. z inicjatywy Rafała Czai, prezesa Stowarzyszenia na rzecz efektywności im. prof. Krzysztofa Żmijewskiego. Jej celem było wypracowanie wraz z przedstawicielami administracji rządowej ram dla konstruktywnego dialogu eksperckiego. Formuła ta przyjęła się doskonale, o czym świadczy osiem kolejnych edycji wydarzenia. Przez lata AREOPAG stał się przestrzenią pozyskiwania koncepcji i rozwiązań przydatnych we wdrażaniu założeń zrównoważonej energetyki – rozumianej zarówno jako energetyka systemowa, jak i energetyka obywatelska.
Konferencja stanowi unikalną płaszczyznę komunikacji, której zakres tematyczny odpowiada zapotrzebowaniu uczestników rynku, niezależnych ekspertów i organizacji eksperckich oraz przedstawicieli resortów odpowiedzialnych za kreowanie ram prawnych polskiego rynku odnawialnych źródeł energii. Podczas kolejnych edycji omawiane są najbardziej aktualne wyzwania i problemy, przed jakimi stoi branża odnawialnych źródeł energii (OZE) i społeczności lokalne, a także nowe trendy, potencjalnie wyznaczające kierunki rozwoju sektora.
KLUCZOWE WYZWANIA POLSKIEJ ENERGETYKI ODNAWIALNEJ
Tegoroczną konferencję otworzył rektor i prof. SGH dr hab. Piotr Wachowiak oraz dziekan Kolegium Zarządzania i Finansów dr hab. Joanna Wielgórska-Leszczyńska, prof. SGH. W uroczystej inauguracji wziął również udział dr hab. Maciej Sokołowski, prof. UW, oraz ekspert Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) Keio University, który wygłosił przemówienie poświęcone pamięci prof. Krzysztofa Żmijewskiego (w dniu 28 października obchodzona była dziesiąta rocznica śmierci profesora) oraz aktualnym trendom w energetyce.
Program konferencji obejmował trzy sesje panelowe poświęcone kluczowym wyzwaniom polskiej energetyki odnawialnej.
Pierwsza sesja – „Koncepcje modeli sieciowych – integracja OZE i bezpieczeństwo systemu” – skupiła się na modelach przyłączeniowych stosowanych w Europie i wnioskach z ich wdrożeń, pakiecie regulacji określanym jako „antyblackoutowy”, nowych koncepcjach dostępu do sieci i wykorzystania istniejących zasobów sieciowych oraz reformie rynku mocy z uwzględnieniem roli magazynów energii i usług DSR (zarządzania popytem).
Tegoroczna dyskusja o bezpieczeństwie systemu elektroenergetycznego nabrała szczególnego znaczenia w kontekście wydarzeń z kwietnia 2025 r. 28 kwietnia Hiszpania i Portugalia doświadczyły jednej z największych awarii energetycznych w historii Europy – w ciągu zaledwie kilku sekund Półwysep Iberyjski stracił około 15 GW mocy, co stanowiło blisko 60% zapotrzebowania. Blackout sparaliżował transport publiczny w Madrycie, Barcelonie i Lizbonie, wstrzymał pracę lotnisk i zakłócił funkcjonowanie szpitali. Przez kilkanaście godzin miliony osób pozostawały bez dostępu do prądu. To doświadczenie unaoczniło, jak krytyczne znaczenie dla funkcjonowania współczesnego państwa ma stabilność systemu energetycznego i jego bezpieczeństwo.
Druga sesja – „Kluczowe aspekty rozwoju projektów” – była poświęcona usprawnieniu procesów administracyjnych w sektorze OZE, reformie aukcyjnego systemu wsparcia oraz mechanizmom kontraktów różnicowych. Dyskutowano również o kryteriach pozacenowych i poszukiwaniu równowagi między realizacją strategicznych celów a utrzymaniem konkurencyjności projektów.
Debata o przyszłości projektów OZE w Polsce toczyła się w cieniu historycznego przełomu – czerwiec 2025 r. zapisał się jako pierwszy miesiąc w dziejach polskiej energetyki, w którym odnawialne źródła energii wyprodukowały więcej prądu niż elektrownie węglowe. Według danych Forum Energii OZE odpowiadały za 44,1% całkowitej produkcji energii elektrycznej, podczas gdy węgiel kamienny i brunatny łącznie wygenerowały 43,7%. To symboliczny moment, który pokazuje, że transformacja energetyczna w Polsce nabiera realnego tempa. Moc zainstalowana w fotowoltaice przekroczyła już 22 GW, a w kraju działa ponad 1,55 mln instalacji prosumenckich.
Trzecia sesja – „Innowacyjne narzędzia poprawy efektywności transformacji energetycznej w ramach współpracy lokalnej” – koncentrowała się na roli samorządów w kształtowaniu lokalnego miksu energetycznego, finansowaniu transformacji na poziomie lokalnym i regionalnym, zarządzaniu strategicznym w jednostkach samorządu terytorialnego oraz znaczeniu edukacji w skutecznej transformacji energetycznej.
Podczas panelu podkreślono rolę współpracy lokalnej. Efektywna, bezpieczna i tania energetyka może być możliwa tylko z silnym zaangażowaniem samorządów. Dyskusja zbiegła się w czasie z decyzjami wspierającymi energetykę obywatelską w Polsce. Zaledwie kilka dni przed konferencją – 11 grudnia 2025 r. – Ministerstwo Klimatu i Środowiska podpisało osiem nowych umów z klastrami energii na łączną kwotę blisko 264 mln zł ze środków Krajowego Planu Odbudowy. Dzięki temu wsparciu w sześciu województwach powstanie ponad 40 MW nowych mocy OZE, magazyny energii o pojemności przekraczającej 47 MWh oraz tysiące instalacji fotowoltaicznych i pomp ciepła bezpośrednio u mieszkańców. Własna produkcja, magazynowanie i zużywanie energii na miejscu realnie odciążają sieci, a każda złotówka wydana na ich rozbudowę to koszt, który ostatecznie pojawia się w rachunkach odbiorców. Model oparty na samowystarczalności energetycznej lokalnych społeczności staje się jednym z fundamentów nowego podejścia do bezpieczeństwa energetycznego kraju.
SGH JAKO GOSPODARZ I PARTNER MERYTORYCZNY
SGH od 2023 r. jest partnerem merytorycznym AREOPAGU, wnosząc do debaty o OZE niezbędną perspektywę ekonomiczną, finansową i zarządczą. Stowarzyszenie na rzecz efektywności im. prof. Krzysztofa Żmijewskiego zostało powołane w 2006 r. z inicjatywy profesora jako odpowiedź na wyzwania wynikające z przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Organizacja działa na rzecz zwiększenia efektywności i konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez promocję wykorzystania wysokowydajnych zasobów pracy, materiałów, energii i środowiska. Stowarzyszenie propaguje również rozwój nowoczesnej infrastruktury energetycznej oraz aktywny udział społeczny w procesach zrównoważonej transformacji.
Wydarzenie zostało objęte honorowym patronatem Ministerstwa Klimatu i Środowiska, Ministerstwa Energii oraz rektora SGH. Wśród partnerów konferencji znalazły się: Polskie Sieci Elektroenergetyczne SA, Bank Gospodarstwa Krajowego, Podkarpackie, Fundacja Veolia, Fundacja Polska z Natury, PNE Polska, PAE oraz VIVERNO.
Wśród prelegentów znaleźli się m.in.: generalny dyrektor ochrony środowiska Piotr Otawski, dyrektor Departamentu Odnawialnych Źródeł Energii w Ministerstwie Klimatu i Środowiska Łukasz Tomaszewski, dyrektor Departamentu Relacji Strategicznych BGK Joanna Smolik, dyrektor Departamentu Rozwoju Systemu PSE SA Marek Duk, zastępca dyrektora Narodowego Centrum Analiz Energetycznych dr inż. Karol Wawrzyniak. SGH reprezentowali dr Grzegorz Maśloch, dr Remigiusz Górniak, a także dr hab. Jacek Sierak, prof. SGH.
Konferencja była transmitowana online, a zapis wydarzenia jest dostępny na kanale na YouTubie. Jej organizatorami byli: Stowarzyszenie na rzecz efektywności im. prof. Krzysztofa Żmijewskiego oraz Katedra Ekonomiki i Finansów Samorządu Terytorialnego SGH.
DR KAMIL FLIG, Katedra Ekonomiki i Finansów Samorządu Terytorialnego, Kolegium Zarządzania i Finansów SGH
Na zdjęciu Dr hab. Maciej Sokołowski, prof. UW. FOT. GRZEGORZ MAŚLOCH, SGH