O bezpieczeństwie infrastruktury krytycznej, zielonym ładzie i betonozie rozmawiali we wtorek w Mikołajkach eksperci SGH

dwóch mężczyzn w studio nagrań

W czasach, gdy lawinowo narastają napięcia geopolitycznych, władze państwowe i samorządy terytorialne w całej Europie powinny zwrócić szczególną uwagę na bezpieczeństwo infrastruktury krytycznej – to konkluzja panelu „Bezpieczna infrastruktura: inwestycja w odporność i stabilność”, który odbył się we wtorek 3 marca w Mikołajkach podczas XI Europejskiego Kongresu Samorządów w ramach ścieżki „Inwestycje Regionalne”. 

Dyskusję o bezpieczeństwie infrastruktury krytycznej na poziomie lokalnym moderował redaktor Rafał Stępniewski z „Security Magazine”, wzięli w niej zaś udział dr Krzysztof Księżopolski, adiunkt w Katedrze Polityki Publicznej SGH, prezydent Koszalina Tomasz Sobieraj, Piotr Krawczyk – ekspert Polskich Sieci Elektroenergetycznych (PSE), Andrzej Kaczmarek – prezes zarządu Stalexport Autostrady, zastępczyni przewodniczącego w Rówieńskiej Obwodowej Administracji Państwowej Liudmyła Szatkowska (Shatkovska) oraz sekretarz generalny PSC – Rumuńskiej Federacji Pracodawców w Sektorze Budowlanym Tiberiu Andrioaiei.

Uczestnicy dyskusji omawiali różne sposoby zabezpieczenia infrastruktury krytycznej przez samorządy. Prezes zarządu Stalexport Autostrady zwrócił uwagę na fakt, że polska infrastruktura drogowa potrzebuje pilnego dostosowania, by Polska mogła stać się poważnym hubem logistycznym dla wojsk NATO. Jak wskazał, tego rodzaju inwestycje można by realizować w ramach modelu koncesji lub partnerstwa publiczno-prywatnego. Jeśli chodzi zaś o odporność i dywersyfikację sieci energetycznej, dr Krzysztof Księżopolski z SGH przekonywał w trakcie debaty: „powinniśmy się uczyć na podstawie rozwiązań, które stosuje się obecnie na Ukrainie”. Dodał też, że Polska może postawić w przyszłości na technologie oparte na wodorze, aby zmniejszyć swoją zależność od importu ropy naftowej. Z kolei prezydent Koszalina skoncentrował się na coraz liczniejszych cyberatakach wymierzonych w Polskę. „Nie szczędzimy wysiłków, ażeby systemy zarządzające m.in. sieciami wodociągów nie były całkowicie online i żeby systemy te nie były podłączone do sieci publicznej” – powiedział Tomasz Sobieraj.  

Kolejnym wtorkowym wydarzeniem z udziałem eksperta SGH była dyskusja „Zielony Ład lokalnie: finansowanie i wdrażanie” w ramach obszaru tematycznego Zrównoważony Rozwój. Debatę poprowadziła Magdalena Rozwadowska z Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, a wzięli w niej udział prorektor ds. rozwoju dr hab. Dorota Niedziółka, prof. SGH, prof. Fabrizio Zucca z Uniwersytetu Bocconiego, posłanka Urszula Pasławska, burmistrz miasta i gminy Margonin Janusz Piechocki, prezes zarządu Krajowej Agencji Poszanowania Energii Jacek Kostrzewa oraz przedstawicielka LGP Lawyers Macedonia Północna mec. Angela Angjelovska.

Uczestnicy debaty przeanalizowali w ramach opisywanej dyskusji bariery prawne, koszty oraz korzyści ekonomiczne, jakie jednostkom samorządu terytorialnego mogą przynieść inwestycje w zieloną transformację. Burmistrz Margonina zwrócił uwagę na bardzo wysokie koszty inwestycji, które w pełni spełniają wymagania Zielonego Ładu, co implikuje konieczność pozyskiwania finansowania ze środków publicznych. „W perspektywie najbliższych 10 lat nie da się wszystkiego sfinansować dotacjami” – zaoponował prezes KAPE Jacek Kostrzewa. Wymienił przy tym alternatywne sposoby finansowania projektów związanych z zieloną transformacją, do których należą m.in. eko-kredyty z banków komercyjnych. Dr hab. Dorota Niedziółka, prof. SGH, oceniła stan wiedzy o tzw. zielonym finansowaniu jako „w dalszym ciągu niewystarczający”. – „Jeśli przyglądamy się tym formom finansowania, to efekty są mniejsze niż pierwotnie zakładano” – oceniła prorektor ds. rozwoju SGH. Na problem z niedostatecznym finansowaniem inwestycji w biogazownie, które są potrzebne do wzmocnienia polskiego rolnictwa, wskazała przedstawicielka Sejmu RP Urszula Pasławska (PSL). „Potrzebne jest odbiurokratyzowanie administracji, wzmocnienie konkurencyjności samorządów, jeśli chodzi o korzystanie z taniej energii” – wymieniła posłanka.

W ramach tej samej ścieżki odbył się także panel „Miasto moje a w nim…? Czy mieszkańcy mogą mieć realny wpływ na kształtowanie się przestrzeni miejskiej?”. Dyskusję w ramach tego panelu poprowadził prezes zarządu Fundacji Polska z Natury Krzysztof Perycz-Szczepański. W debacie wzięli udział: burmistrz Bielska Podlaskiego Piotr Wawulski, burmistrz Radzymina Krzysztof Chaciński, zastępczyni burmistrza Limanowej Katarzyna Aue-Kęsek oraz przedstawiciel Klubu Jagiellońskiego Piotr Trudnowski. Szkołę Główną Handlową reprezentowała kierowniczka Zakładu Polityki Regionalnej i Lokalnej w SGH dr Paulina Legutko-Kobus.

Motywem przewodnim debaty była postępująca „betonoza”, czyli zastępowanie zielonych obszarów miejskich betonem i sztucznymi nawierzchniami. Konsultacje społeczne wskazują na zasadniczy paradoks: „chcemy więcej zieleni, ale chcemy też więcej miejsc parkingowych” – podzielił się wnioskami z tychże konsultacji burmistrz Radzymina. Jak podkreślił, nie zawsze da się wyciągnąć klarowne wnioski z głosów mieszkańców. Dr Paulina Legutko-Kobus zwróciła z kolei uwagę na postępującą biurokratyzację urzędów. Szczególnie problematyczne jest to w mniejszych gminach, gdzie może nie być wystarczającej liczby osób do obsługi rosnącej liczby spraw. „Bardzo bym chciała, żeby samorządy tworzyły dużo mniej dokumentów, a poświęcały więcej czasu na rozmowę z interesariuszami” – powiedziała dr Legutko-Kobus. Przedstawiciel Klubu Jagiellońskiego stwierdził, że należy odejść od konsultowania dokumentów na rzecz idei. „Im więcej pomysłów konsultujemy, tym większa szansa, że podejmiemy lepsze decyzje” – przekonywał Piotr Trudnowski.


Michał Krześniak, Klub Prasowy SGH