14 kwietnia 2026 r. w Warszawie rozpoczęła się wiosenna edycja Europejskiego Forum Nowych Idei. Eksperci ze świata biznesu, nauki i polityki rozmawiają o wyzwoleniu potencjał kraju u progu „Nowej Złotej Ery”. Eksperci SGH, która od lat jest strategicznym partnerem merytorycznym EFNI, zabierają głos w kluczowych kwestiach, poruszanych w panelach podczas dwóch dni kongresu. Na EFNI bez tabu o niskiej produktywności, luce inwestycyjnej, wyzwaniach demograficznych i braku polskich globalnych marek.
Wojna za wschodnią granicą, kryzysy energetyczny i migracyjny, transformacja samej UE to problemy, wobec których pytanie o miejsce Polski w Europie przestaje być akademickie. Czy jesteśmy liderem regionu czy tylko reaktywnym graczem? O tym rozmawiano w panelu z udziałem dr hab. Małgorzaty Molędy-Zdziech, prof. SGH, kierowniczki Katedry Studiów Politycznych w Instytucie Studiów Międzynarodowych Kolegium Ekonomiczno-Społecznego SGH.
W wystąpieniu wprowadzającym były premier i przewodniczący Parlamentu Europejskiego Jerzy Buzek wrócił do popularnej w latach 90. koncepcji „końca historii”. Stwierdził, że dziś doświadczamy nie tylko końca pewnego modelu polityki i ekonomii, ale także głębokiego kryzysu kulturowego. Jego zdaniem demokracja liberalna przestaje być celem i wartością, stając się jedynie wspomnieniem. „Świat faktów, dokonań, świat techniki oderwał się od świata wartości. Tak jak nauki przyrodnicze w dużym stopniu oderwały się od humanistyki” – podsumował, apelując o większą odpowiedzialność techników i innowatorów.
Konrad Szymański, były minister ds. Unii Europejskiej, wskazał, że kluczową barierą polskiej podmiotowości w UE jest toksyczna polaryzacja i wewnętrzna komunikacja polityczna. To ona, a nie brak racji czy wpływów, osłabia poczucie sprawczości Polaków. Odpowiedzialność za erozję społecznego poparcia dla Unii spoczywa więc na wszystkich aktorach sceny politycznej.
Sprawę społecznego postrzegania UE podjęła prof. Danuta Huebner, była unijna komisarz ds. polityki regionalnej. Podkreśliła, że sukces polskiego członkostwa w UE zależał od dobrego przygotowania i entuzjazmu społecznego. Według prof. Huebner kluczowe jest budowanie narracji europejskiej nie tylko przez polityków, lecz przede wszystkim przez obywateli i społeczeństwo obywatelskie, które ma ogromną gotowość do współtworzenia pozytywnego wizerunku Unii i korzystania z jej dźwigni rozwojowych.
Pogłębiając ten wątek, prof. Molęda-Zdziech zaapelowała o dostrzeganie obywateli jako twórców sukcesu Polski w UE. Jej zdaniem zabrakło nam codziennego wychowywania do idei pokoju i wartości europejskich. Ekspertka skrytykowała także idealizowanie historii akcesji (wynik referendum z 2003 r. był niepewny) oraz brak docenienia wysiłku zwykłych Polek i Polaków. „Wdzięczna jestem między innymi pani profesor Huebner, która przyjmowała, pracując w Parlamencie Europejskim, wielu studentów. Na to są środki. Apeluję do innych posłów i pań posłanek, aby też wykorzystywali te budżety, bo trzeba pokazać, że ta Europa jest ich. Tych Polek, Polaków, uczniów, studentów, którzy potrafią pokazywać, że to jest ten polski moment” – podsumowała.
Relacje z przebiegu konferencji, komentarze ekspertów SGH oraz zapisy debat z ich udziałem publikujemy w Gazecie SGH oraz w mediach społecznościowych uczelni.
