Czy uczelnie są sprawcze? Jakie kompetencje i umiejętności są kluczowe w erze robotyzacji, automatyzacji i zaawansowanych technologii w dynamicznie zmieniającym się świecie? Czy szkoły wyższe są przygotowane, by je rozwijać? Czy nadążają za zmianami, w tym na rynku pracy? Kwestie te omawiali uczestnicy dyskusji moderowanej pt. „Dyplomy czy umiejętności? Jak uczyć Pokolenie Z”, w nowej ścieżce tematycznej Młode głosy (Young Voices) na Impact’26. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie jest partnerem merytorycznym kongresu, który odbywał się 13–14 maja br. w Poznaniu.
Minister nauki i szkolnictwa wyższego dr Marcin Kulasek powiedział, że polskie uczelnie są sprawcze, głównie dzięki swojej autonomii, co ocenił jako zjawisko zdecydowanie pozytywne. Co do sprawczości szkolnictwa wyższego nie mieli też wątpliwości rektorzy dwóch uczelni: Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie dr hab. Piotr Wachowiak i Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie prof. dr hab. Jerzy Lis.
Zupełnie inne spojrzenie na te sprawę miała reprezentantka Pokolenia Z – Ula Sołocha z projektu Dom Spokojnej Młodości. Krytycznie oceniła ona poczucie sprawczości wśród studentów, argumentując, że przytłaczająca liczba zajęć opartych na biernym słuchaniu odbiera młodym ludziom czas i przestrzeń na rozwijanie proaktywnych postaw.
W odpowiedzi rektor SGH podzielił się dobrymi praktykami stosowanymi w zarządzanej przez niego uczelni: „W ostatnich latach zmniejszyliśmy liczbę wykładów o co najmniej 25% na rzecz zajęć aktywnych. Odchodzimy również od tradycyjnych egzaminów, zastępując je praktycznymi formami zaliczeń, np. projektami grupowymi”.
Rektor AGH wszedł w polemikę z przedstawicielką „zetek”, podkreślając, że dostrzega ogromną motywację i aktywność studentów swojej uczelni. Jako najbardziej wyrazisty dowód sprawczości wskazał łatwość, z jaką absolwenci znajdują zatrudnienie, oraz ich zaangażowanie w działalność pozaprogramową: „Przykładem sprawczości jest działalność 145 kół naukowych na AGH, co nazywam >>drugim obiegiem nauki<<. Mnóstwo studentów z własnej woli realizuje ambitne projekty naukowe poza obowiązkowym programem studiów”.
Podczas dyskusji zauważono, że w ostatnich latach, szczególnie na uczelniach technicznych, nastąpiła zmiana paradygmatu kształcenia. Nacisk położono na dostosowanie programów do obecnych i przyszłych potrzeb rynku pracy oraz na rozwój kompetencji miękkich.
Rektor SGH, nawiązując do wysokiej pozycji uczelni w rankingu ELA (Ekonomiczne Losy Absolwentów) omówił szeroki wachlarz umiejętności społecznych nabywanych przez studentów najstarszej uczelni ekonomicznej w Polsce. Wyjaśnił przy tym genezę hasła „SGH kształtuje liderów". „Oprócz umożliwiania nabywania nowych umiejętności, zdobywania cennego doświadczenia, dzięki naszej współpracy z biznesem, kształtujemy u studentów postawy wokół podstawowych wartości takich jak współpraca, profesjonalizm, szacunek do drugiego człowieka, uczciwość i prawda” – powiedział Piotr Wachowiak.
Na zakończenie minister Kulasek zwrócił uwagę na konieczność wprowadzenia rozwiązań systemowych, które odpowiedzą na wyzwania demograficzne oraz rosnące zjawisko drop-outu (porzucania studiów – red.). Mimo tych trudności, szef MNiSzW pozytywnie ocenił dotychczasowe kierunki działań podejmowanych przez polskie uczelnie.
Weronika Woś, studentka SGH, wiceprzewodnicząca Samorządu Studentów SGH, Klub Prasowy SGH
W ramach współpracy z dziennikiem „Rzeczpospolita” w kuluarach Impact’26 w specjalnym studio nagrane zostały wywiady z przedstawicielami delegacji SGH na czele z rektorem Piotrem Wachowiakiem.
