Obchody Narodowego Święta Niepodległości – 25 lat temu Sejm RP przywrócił państwową rangę obchodom
11 listopada świętujemy 108. rocznicę odzyskania niepodległości przez Polskę. Obchody upamiętniające zbiorowy wysiłek Polaków z trzech zaborów, który zaowocował restytucją polskiej państwowości, mają tradycyjnie bardzo uroczysty charakter. Dla Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie obchodzącej swe 120-lecie Święto Niepodległości jest okazją do przypomnienia wkładu wspólnoty akademickiej SGH w odzyskanie, budowę i obronę polskiej niepodległości.
Święto Niepodległości jest najważniejszym świętem państwowym, ustanowionym dla upamiętnienia odzyskania niepodległości po 123 latach niewoli. Zostało ogłoszone na mocy ustawy sejmowej z 23 kwietnia 1937 r. W lipcu 1944 r. władze komunistyczne, które przejęły kontrolę nad Polską, zniosły to święto. Zostało ono przywrócone ustawą z dnia 15 lutego 1989 r. na fali zmian ustrojowych, których kulminacją były czerwcowe wybory do Sejmu i Senatu RP. Dwa lata później także Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, przekształcona w 1949 r. w Szkołę Główną Planowania i Statystyki, powróciła do swej przedwojennej nazwy. Jak podkreślił w rozmowie z „Gazetą SGH” rektor i profesor SGH Piotr Wachowiak – Zbieżność tych wydarzeń i okoliczności nie były przypadkowe. Losy SGH zawsze były ściśle związane z niepodległością i umacnianiem państwa oraz z wartościami, jakim hołduje uczelnia: współpraca, szacunek, prawda, uczciwość i profesjonalizm. – Uczelnia zawsze koncentrowała się na kształtowaniu kadry przywódczej dla polskiej gospodarki i administracji państwowej – dodał rektor.
Tradycja listopadowych obchodów niepodległościowych sięga 1919 r. Dla środowisk lewicowych symboliczne znaczenie miała data 7 listopada 1918 r., kiedy to został powołany do życia w Lublinie Tymczasowy Rząd Ludowy Republiki Polskiej. Z kolei dla kręgów związanych z obozem marszałka Piłsudskiego i jego legionami kluczowe znaczenie miał 11 listopada, kiedy to został zawarty rozejm w Compiègne potwierdzający klęskę Cesarstwa Niemieckiego w wojnie światowej, a do Warszawy powrócił z więzienia w Magdeburgu Józef Piłsudski.
W ciągu pierwszych 12 lat swego istnienia Wyższa Szkoła Handlowa wniosła ogromny wkład w budowanie, a po 1918 r. także w konsolidację polskiej niepodległości. Wielu studentów i pracowników uczelni zaangażowało się w obronę Rzeczypospolitej podczas wojny polsko-bolszewickiej i w walkę o kształt granic. Postacią, która symbolizuje to zaangażowanie jest Stefan Starzyński, legionista, student WSH, wykładowca SGH i legendarny prezydent walczącej w 1939 r. Warszawy. Wkład w tworzenie struktur i porządku prawnego młodego państwa wnieśli też profesorowie. W latach 1919-1939 z uczelnią był związany Stanisław Wojciechowski, minister spraw wewnętrznych, a następnie prezydent Rzeczypospolitej Polskiej.
O jego dokonaniach i biografii opowiada film zrealizowany w 2022 r. (link poniżej)
Święto Niepodległości jest bez wątpienia jednym z najważniejszych miejsc polskiej pamięci – „lieu de mémoire” według definicji, jaką przedstawił kilka dekad temu francuski historyk Pierre Nora. Takim miejscem jest również Grób Nieznanego Żołnierza, gdzie tradycyjnie koncentrują się państwowe obchody Święta Niepodległości z udziałem władz państwowych, wojska, misji dyplomatycznych i społeczeństwa. Grób Nieznanego Żołnierza w Warszawie powstał w 1925 roku. Zlokalizowano go na ówczesnym Placu Saskim, obecnie im. Józefa Piłsudskiego.
„Zdecydowano, że w miejscu tym zostaną złożone szczątki żołnierza pochodzące z losowo wybranego pola walki, a ziemia zebrana z pozostałych 14 pól bitewnych, uznanych za ważne, znajdzie się w urnach umieszczonych wokół grobu. 4 kwietnia 1925 roku w sali Rady Wojennej Ministerstwa Spraw Wojskowych obyło się uroczyste losowanie. Los padł na pobojowisko lwowskie, gdzie w listopadzie 1918 roku toczyły się zacięte walki polsko-ukraińskie” – czytamy w artykule o historii Grobu Nieznanego Żołnierza, opublikowanym w „Gazecie SGH” w 2024.
Osobą, która wyciągnęła los podczas losowania w Ministerstwie Spraw Wojskowych był żołnierz służby stałej ogniomistrz (sierżant) Józef Buczkowski (1898–1988), immatrykulowany w 1926 roku w Wyższej Szkole Handlowej.
Więcej w artykule: 11 listopada – historia Grobu Nieznanego Żołnierza w Warszawie i Józefa Buczkowskiego z WSH | Gazeta SGH
W imieniu władz uczelni i własnym składamy wszystkim członkom społeczności SGH życzenia wszelkiej pomyślności. Niechaj rozkwita Polska z tak wielkim trudem wywalczona przez naszych poprzedników!
