Studio SGH i „Dziennika Gazety Prawnej” na Forum Ekonomicznym 2026 – 10 września

Studio SGH i DGP w Karpaczu 2026 | Rektorka UAM, prof. dr hab. B. Kaniewska, przewodnicząca KRASP

Polskie uczelnie chcą współtworzyć technologie, rozwijać kompetencje Polek i Polaków, a także współdecydować o strategii rozwoju państwa. O związanych z tym szansach oraz wyzwaniach mówiła prof. dr hab. Bogumiła Kaniewska, przewodnicząca Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich (KRASP) i rektorka Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu w studiu „Dziennika Gazety Prawnej” i Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie na XXXV Forum Ekonomicznym w Karpaczu.

Głównym celem i ambicją Polski powinno być dziś przejście od gospodarki opartej na odtwarzaniu cudzych pomysłów do roli państwa wyznaczającego trendy. Bez zaangażowania nauki i szkół wyższych taki skok rozwojowy nie będzie możliwy. Prof. Kaniewska zapewniła, że środowisko akademickie jest gotowe, a wręcz domaga się większego udziału w projektowaniu przyszłości kraju. Zauważyła także, że wieloletnią barierą pozostaje niska kultura współpracy między nauką a biznesem, do czego w dużej mierze przyczyniają się niedopasowane do realiów regulacje prawne, utrudniające wdrażanie innowacji.

Przewodnicząca KRASP zwróciła również uwagę na potrzebę wprowadzania cyfrowych rozwiązań na uczelniach oraz przygotowania ich na postępujący spadek liczby studentów. Podkreśliła, że każda placówka musi na nowo zdefiniować swoją rolę w systemie szkolnictwa wyższego i zdecydować, jak racjonalnie dzielić zasoby między badania, kształcenie tradycyjne i uczenie przez całe życie.

Studio SGH i DGP w Karpaczu 2026 | dr hab. M. Cichosz i dr hab. M. Juchniewicz o przemyśle obronnym

Polska przeznaczy w najbliższych latach setki milionów złotych na obronność. Jak przekuć te środki w inwestycje, które trwale zmodernizują i napędzą gospodarkę? Na to i wiele innych pytań starali się odpowiedzieć w studiu DGP i SGH na XXXV Forum Ekonomicznym w Karpaczu dr hab. Marzenna Cichosz, prof. SGH, kierowniczka Katedry Biznesu w Transporcie, oraz dr hab. Mateusz Juchniewicz, prof. SGH, kierownik Katedry Zarządzania Projektami.

Geopolityka wymusiła na Polsce i Europie gwałtowny wzrost wydatków na obronność. Dr hab. Marzenna Cichosz podkreśliła, że w Polsce istnieją już podwaliny pod ekosystem zdolny do stworzenia silnego przemysłu obronnego. Zaznaczyła przy tym, że kluczowe jest rozwijanie suwerenności technologicznej, podnoszenie innowacyjności oraz wykorzystanie potencjału rodzimej myśli technicznej, by tworzyć konkurencyjne produkty.

Z kolei dr hab. Mateusz Juchniewicz zwrócił uwagę na potrzebę precyzyjnego zdefiniowania barier, które blokują rozwój oraz transformację polskiej gospodarki. Jego zdaniem powodzenie tego procesu zależy od zaangażowania wszystkich interesariuszy, a rolą rządu i administracji publicznej jest zaproszenie ich do udziału w otwartej debacie.

Studio SGH i DGP w Karpaczu 2026 | Rektor SGH, dr hab. P. Wachowiak o przyszłości polskich uczelni

Polskie uczelnie nie mogą już ograniczać się wyłącznie do przekazywania wiedzy. Muszą kształtować ludzi zdolnych do działania w świecie sztucznej inteligencji, dezinformacji, przerwanych łańcuchów dostaw i ostrej konkurencji gospodarczej – podkreślił dr hab. Piotr Wachowiak, profesor i rektor Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, w rozmowie w studiu DGP i SGH podczas XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu.

Uczelnia przyszłości powinna łączyć naukę, biznes oraz administrację, a jednocześnie antycypować wyzwania, zanim stawią mu czoło społeczeństwo i gospodarka. Dobrym przykładem takiego podejścia jest zaprezentowany w Karpaczu raport pt. „Bezpieczeństwo łańcuchów dostaw w polskim przemyśle obronnym w czasie pokoju”. Z inicjatywy przewodniczącego Zygmunta Berdychowskiego, twórcy Forum Ekonomicznego, dokument przygotowały uczelnie o zróżnicowanych profilach – od SGH, Uniwersytetu Jagiellońskiego i Uniwersytetu Warszawskiego, po Akademię Górniczo-Hutniczą, Politechnikę Krakowską oraz Wojskową Akademię Techniczną – we współpracy z trzema resortami i kluczowym partnerem biznesowym. Raport trafił do rąk dr. Władysława Kosiniaka-Kamysza, wicepremiera i ministra obrony, który zadeklarował chęć wdrożenia zawartych w nim rekomendacji.

Zdaniem rektora SGH właśnie taka interdyscyplinarność pozwala tworzyć opracowania, które nie lądują na półce nieczytane. Jak wskazał, badania podstawowe są niezbędne, lecz w obszarach strategicznych równie ważną rolę odgrywają badania stosowane, przekładane na decyzje państwa i firm.  

Dr hab. Piotr Wachowiak wyraźnie rozróżnia dwa pojęcia: uczelnie nie tylko „kształcą”, ale przede wszystkim „kształtują”. Zaznaczył, że ta zasada przyświeca Szkole Głównej Handlowej w Warszawie, dzięki czemu jej absolwenci wynoszą ze studiów umiejętności, doświadczenie i ukształtowane postawy, a nie wyłącznie suchą wiedzę. Dodał również, że w epoce dezinformacji i generatywnej sztucznej inteligencji kluczowym jest, aby studenci umieli rozpoznać wiarygodne źródła, zakwestionować odpowiedź algorytmu i wskazać jego błędy.

Studio SGH i DGP w Karpaczu 2026 | dr hab. E. Przeździecka o inwestycjach zagranicznych w Polsce

Zagraniczni inwestorzy stanowią zaledwie 1% firm w Polsce, lecz generują aż 30% wartości dodanej, ponad 60% eksportu przemysłowego i połowę prywatnych nakładów na badania i rozwój. O tym, jak kapitał zagraniczny napędza rozwój kraju, mówiła w studiu SGH i DGP podczas XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu dr hab. Eliza Przeździecka, prof. SGH, dyrektorka Instytutu Ekonomii Międzynarodowej.

Kapitał zagraniczny był jednym z paliw polskiej transformacji. Jak podkreśla prof. Przeździecka, przedsiębiorstwa z udziałem zagranicznym to niewielka, lecz wyjątkowo wydajna część gospodarki. Zatrudniają ponad jedną trzecią pracowników sektora prywatnego, oferując wynagrodzenia średnio o ok. 30% wyższe od rynkowej średniej.

Choć Polska pozostaje atrakcyjna dla inwestorów, to jej przewagi konkurencyjne sprzed lat stopniowo się wyczerpują. Dziś kapitał zagraniczny przyciągają inne atuty: dostęp do otwartego rynku Unii Europejskiej, bezpieczeństwo funkcjonowania, rozwinięta infrastruktura oraz kompetencje pracowników. W rezultacie struktura projektów przesuwa się z inwestycji pracochłonnych w stronę kapitałochłonnych i opartych na wiedzy.

Ekspertka SGH zwraca również uwagę na nadchodzące wyzwania. W najbliższym okresie kluczowe będzie wzmocnienie pozycji Polski względem państw regionu rywalizujących o kapitał zagraniczny i konsekwentne stawianie na wysoką jakość kształcenia w kraju.

Studio SGH i DGP w Karpaczu 2026 | dr hab. Mateusz Juchniewicz, Katedra Zarządzania Projektami

Przewymiarowanie, naprawialność, modułowość i interoperacjonalizacja – te cztery zasady powinny towarzyszyć rozbudowie infrastruktury dual use w Polsce. Chodzi o to, by już teraz projektować zarówno urządzenia, jak i obiekty w taki sposób, aby za 15 czy 20 lat nie okazały się one nieprzydatne. Dodatkowo muszą również być gotowe do błyskawicznej zmiany swego przeznaczenia, np. z cywilnego na wojskowe, oraz kompatybilne ze standardami naszych sojuszników” – tłumaczył podczas 35. Forum Ekonomicznego w Karpaczu dr hab. Mateusz Juchniewicz, prof. SGH, kierownik Katedry Zarządzania Projektami

Studio SGH i DGP w Karpaczu 2026 | Prezes OK T. Suligowski o przyszłości systemu kaucyjnego

Wprowadzenie systemu kaucyjnego miało zrewolucjonizować polski rynek recyklingu i przybliżyć go do spełnienia wymogów unijnych. Po niemal roku od rozpoczęcia nowego programu przyglądamy się jego realnym efektom: czy system rzeczywiście działa tak, jak planowano? Choć statystyki pokazują pierwsze rezultaty zbiórek, pojawia się pytanie, na ile Polacy przyjęli nowe nawyki i jak wypadamy na tle rynków zachodnich.

Polska zdecydowała się na model wielooperatorski, co w praktyce oznacza konieczność współpracy między wieloma podmiotami na rynku. Niejasne reguły wzajemnych rozliczeń, brak mechanizmów rozwiązywania konfliktów rodzą pytania o to, czy koszty ewentualnych sporów nie zostaną ostatecznie przerzucone na konsumentów. Właśnie dlatego tak istotny staje się postulat powołania tzw. organizacji parasolowej. Jakie zadania musiałaby ona spełnić, by zapewnić stabilność całego systemu?

Zapraszamy do obejrzenia rozmowy w studiu „Dziennika Gazety Prawnej” i Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie w kuluarach XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu. Gościem w studiu jest Tomasz Suligowski, prezes zarządu OK Operatora Kaucyjnego, a wywiad przeprowadził Miłosz Panaszek, przedstawiciel Centrum Współpracy z Biznesem SGH.

Studio SGH i DGP w Karpaczu 2026 | dr P. Maszczyk o „patchworkowym” modelu kapitalizmu w Polsce

W trakcie rozmowy z Jakubem Waszkiewiczem w studiu Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie i „Dziennika Gazety Prawnej” na XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu, dr Piotr Maszczyk, kierownik Zakładu Makroekonomii i Ekonomii Sektora Publicznego, skomentował wpływ tzw. patchworkowego modelu kapitalizmu na rozwoju polskiej gospodarki.

Zdaniem eksperta SGH model ten był dla regionu umiarkowanie korzystny, a jego siłą nadal pozostaje elastyczność i zdolność szybkiego reagowania na kryzysy. Model ten mimo elastyczności nie rozwiązał jednak problemów, takich jak depopulacja czy ryzyko wyhamowania realnej konwergencji.

Dr Piotr Maszczyk podkreślił, że dalszy rozwój Polski wymaga zmian instytucjonalnych, skuteczniejszej komercjalizacji innowacji oraz rozwijania przewag konkurencyjnych opartych na stopniowym ulepszaniu istniejących produktów. Wśród pozytywnych zmian ostatnich lat wskazał m.in. boom edukacyjny oraz cyfryzację gospodarki i usług publicznych.

Studio SGH i DGP w Karpaczu 2026 | dr hab. A. Czerniak o perspektywach gospodarki światowej

W trakcie rozmowy z Weroniką Woś w studiu Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie i „Dziennika Gazety Prawnej” w kuluarach XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu, dr hab. Adam Czerniak, prof. SGH, kierownik Zakładu Ekonomii Instytucjonalnej i Politycznej skomentował perspektywy gospodarki światowej.

Współczesna gospodarka światowa zmaga się ze wzmożoną niepewnością, wieloma nakładającymi się wstrząsami oraz nawarstwiającymi się problemami globalnymi. Dr hab. Adam Czerniak, posługując się analogią do średniowiecznego okresu bezkrólewia, uważa, że jest to stan przejściowy.

Ekspert ocenia, że od końca pierwszej dekady XXI wieku Stany Zjednoczone tracą pozycję hegemona, co objawia się narastającą polityką protekcjonistyczną. Pociąga to za sobą także osłabienie roli organizacji międzynarodowych, zmuszonych do zdefiniowania na nowo swoich celów i miejsca na świecie.

Prof. SGH Adam Czerniak skomentował również wpływ zbliżających się wyborów w poszczególnych państwach wspólnoty transatlantyckiej na globalną koniunkturę. Podkreśla, że rezygnacja rządów ze współtworzenia międzynarodowego ładu na rzecz doraźnego zaspokajania lokalnych interesów wyborców może zwiększyć poziom niepewności w gospodarce.